Rynki
OPTIcamp SELS – elektroniczna legitymacja studencka
Jednym z najważniejszych aspektów funkcjonowania systemu kartowego w Uczelni jest wykorzystanie kart elektronicznych jako legitymacji studenckiej. Funkcja legitymacji studenckiej jest niejako elementem obowiązkowym systemu karty kampusowej ale największe korzyści dla Uczelni pojawiają się w momencie uruchomienia innych funkcji systemu kartowego, związanych z zarządzaniem zasobami Uczelni.
Zasady wydawania Elektronicznych Legitymacji Studenckich (ELS) określone zostały pierwotnie w „Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 lipca 2005 w sprawie dokumentacji przebiegu studiów" (Dz. U. z 2005 r. nr 149; poz. 1233), a aktualnym aktem prawnym określającym wzór ELS jest Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 maja 2009 r zmieniające rozporządzenie w sprawie dokumentacji przebiegu studiów (Dz. U. z 2009 roku nr 81, poz. 679).
Elektroniczna Legitymacja Studencka (ELS) to, zgodnie z rozporządzeniem, karta plastikowa z wbudowanym elektronicznym układem stykowym. Ważność legitymacji określona jest na podstawie zapisów w układzie elektronicznym (możliwym do weryfikacji w odpowiednich czytnikach) oraz wizualnie, za pomocą naklejanych na nią hologramów z datą ważności. Obowiązkowym elementem ELS jest stykowy układ elektroniczny, zawierający zapisy przewidziane w rozporządzeniu. Oprócz stykowego modułu elektronicznego możliwe jest umieszczenie w karcie modułu bezstykowego (np. w przypadku wykorzystania kart do kontroli dostępu do pomieszczeń, budynków, parkingów).
Rozporządzenie daje Uczelni możliwość wyboru typu karty w zależności od przewidywanej funkcjonalności systemu, który zamierza wdrożyć.
Ważne jest, zatem, aby przed złożeniem zmówienia na nowe "blankiety" legitymacji studenckich w postaci elektronicznych kart plastikowych, koniecznie zastanowić się nad przewidywaną funkcjonalnością Systemu Elektronicznej Legitymacji Studenckiej. Rodzaj karty ma zasadniczy wpływ na możliwości implementacji w późniejszym czasie nowych, dodatkowych funkcji.
Karty-legitymacje mają wspólny wzór graficzny dla wszystkich uczelni w Polsce. Wydanie legitymacji polega na zapisaniu w jej pamięci stosownych danych oraz zadrukowania powierzchni indywidualnymi danymi i zdjęciem studenta oraz danymi uczelni. W celu wykonania nadruku indywidualnych danych na legitymacjach, wymagane jest punkt personalizacyjny wyposażony w urządzenia umożliwiające personalizację kart (graficzną i elektryczną). Uczelnia może zaopatrzyć się we własne urządzenia i oprogramowanie do personalizacji kart (drukarki kart, czytniki, kodery, aparaty cyfrowe lub skanery, oprogramowanie, itp.) lub zlecić personalizację firmie zewnętrznej.
Aby móc przedłużać ważność ELS, niezbędne jest zaopatrzenie się w zestaw umożliwiający składanie bezpiecznego podpisu elektronicznego oraz hologramy z naniesioną datą, które stanowią zewnętrzny, graficzny identyfikator ważności legitymacji.
- zgodność z normami ISO/IEC 7816-1, ISO/IEC 7816-2, ISO/IEC 7816-3, ISO/IEC 7816-4, ISO/IEC 7810 oraz ISO/IEC 10373,
- umożliwienie identyfikacji wizualnej posiadacza karty poprzez nadruk na karcie jego zdjęcia oraz danych osobowych,
- wykorzystanie hologramów z naniesioną datą ważności legitymacji (dla każdego semestru),
- zapis w pamięci karty elektronicznej danych studenta, uczelni, daty ważności legitymacji oraz podpisu elektronicznego wraz z certyfikatem kwalifikowanym osoby uprawnionej przez Uczelnię do przedłużania ważności dokumentów.
Nowy standard legitymacji stwarza ciekawe możliwości dodatkowego wykorzystania karty-legitymacji. W oparciu o ELS, można zbudować ogólnouczelniany System Elektronicznej Legitymacji Studenckiej, który pozwoli na usprawnienie zarządzania uczelnią i zorganizowanie efektywnego systemu kontroli dostępu do różnych jej zasobów. Przykładem takiego systemu może być System Elektronicznej Legitymacji Studenckiej OPTIcamp produkcji OPTeam S.A.
System OPTIcamp produkcji OPTeam S.A., jest zgodny z rozporządzeniem wprowadzającym nowy standard legitymacji studenckiej i może być wykorzystany do budowy uczelnianego Systemu Elektronicznej Legitymacji Studenckiej.
System OPTIcamp SELS umożliwia przygotowywanie oraz wydawanie kart-legitymacji zgodnych z rozporządzeniem MNiSW poprzez:
- wykorzystanie kart elektronicznych spełniających obowiązujące normy,
- przechowywanie w bazie głównej systemu wszystkich niezbędnych informacji umożliwiających wydanie kart-legitymacji studentom,
- możliwość wykonywania na kartach nadruków zgodnych z szablonem elektronicznej legitymacji studenckiej, jak również w oparciu o dowolny inny szablon graficzny (np. karta pracownicza),
- możliwość zapisu na karcie wszystkich niezbędnych danych, zgodnie z formatem oraz w sposób określony w rozporządzeniu MENiS i odpowiednich normach.
Aby Uczelnia, korzystając z Systemu OPTIcamp SELS, mogła samodzielnie i zgodnie z Rozporządzeniem obsłużyć procesy wydawania oraz przedłużania ważności ELS niezbędne jest posiadanie następujących elementów:
- Punktu Personalizacji Kart wraz z wyposażeniem sprzętowym,
- Punktu(ów) Przedłużania Ważności Legitymacji wraz z wyposażeniem sprzętowym,
- blankietów kart-legitymacji oraz hologramów,
- elektronicznych kart kryptograficznych zawierających certyfikaty kwalifikowane, umożliwiających składanie podpisu elektronicznego zgodnego z ustawą o podpisie elektronicznym osobom upoważnionym do przedłużania ważności legitymacji.Elementy systemu OPTIcamp SELS
Elementy systemu OPTIcamp SELS
- moduł personalizacji i wydawania kart (OPTIcamp PERSO)
Na potrzeby obsługi modułu personalizacji i wydawania kart tworzony jest w Uczelni Punkt Personalizacji (PP). Podstawowym zadaniem osób obsługujących PP jest przeprowadzanie procesów personalizacji oraz wydawanie kart (elektronicznych legitymacji studenckich i innych) użytkownikom.
Plastikowa karta z układem elektronicznym jest personalizowana dwojako: graficznie (poprzez zadrukowanie powierzchni) oraz elektrycznie (poprzez zapis danych w pamięci układu). Umożliwia to identyfikację użytkownika karty na dwa sposoby. Pierwszy z nich to tradycyjna identyfikacja wizualna na podstawie kontroli danych zapisanych na karcie w postaci graficznej poprzez nadruk zdjęcia i dane personalnych, w tym danych Uczelni. Drugi sposób to odczyt danych zapisanych podczas personalizacji elektrycznej w pamięci układu elektronicznego. Odczyt jest możliwy jedynie przy użyciu odpowiedniego rodzaju czytników.
Proces personalizacji graficznej umożliwia nadruk na powierzchni karty dowolnych danych, z szablonem graficznym elektronicznych legitymacji studenckich lub zgodnie z dowolnym przyjętym przez Uczelnię szablonem graficznym w wypadku wydawania kart pracowniczych lub gości.
Uzupełnieniem Punktu Personalizacji mogą być lokalne punkty ładowania impulsów oraz punkty zarządzania poszczególnymi podsystemami działającymi w ramach Systemu OPTIcamp.
Na karcie można umieścić dodatkowo kod kreskowy lub elektroniczny identyfikator biblioteczny oraz numer identyfikacji biletu komunikacji miejskiej.
Do uruchomienia Punktu Personalizacji, stanowiącego podstawę infrastruktury Systemu OPTIcamp, pożądana jest, ale nie niezbędna, integracja z systemem dziekanatowym wykorzystywanym w Uczelni. W wypadku wydawania kart pracowniczych możliwa jest również integracja z systemem kadrowym.
Oprogramowanie modułu personalizacji i wydawania kart, OPTIcamp Perso, umożliwia:
- wydawanie nowych kart,
- wydawanie duplikatów kart,
- inicjalizację kart (utworzenie struktur danych w pamięci karty - wymóg rozporządzenia),
- personalizację elektroniczną i graficzną kart w jednym cyklu (wymóg rozporządzenia),
- generowanie raportów z wydań kart,
- obsługę aparatów cyfrowych i skanerów,
- obróbkę zdjęć cyfrowych,
- ręczne lub automatyczne wprowadzanie danych personalnych,
- integrację z dowolnym systemem dziekanatowym lub bazodanowym,
- dostęp (zapis/odczyt) do danych zapisywanych w bazie głównej Systemu OPTIcamp.
Na wyposażenie Punktu Personalizacji składają się:
- komputer do obsługi procesu personalizacji i wydruku kart,
- termosublimacyjna drukarka do zadruku kart wyposażona w kodery kart, umożliwiająca wykonanie procesu personalizacji graficznej i elektrycznej karty,
- opcjonalnie: laminarka kart (jeśli nie jest elementem drukarki),
- oprogramowanie OPTIcamp Perso z dostępem do głównej bazy systemu OPTIcamp,
- opcjonalnie: aparat cyfrowy z możliwością zdalnego sterowania pracą z komputera lub skanery.
- moduł administracyjny
Nad sprawnym funkcjonowaniem Systemu OPTIcamp czuwać powinien odpowiednio przeszkolony administrator. Podstawowym programem Stanowiska Administracyjnego jest OPTIcamp Admin.
Stanowisko Administratora umożliwia:
- zarządzanie cyklem życia kart (zawieszanie, unieważnianie),
- zarządzanie uprawnieniami użytkowników,
- rejestrowanie, aktywowanie i unieważnianie w systemie OPTIcamp certyfikatów uprawnionych do przedłużania ważności ELS,
- określanie grup, dla których dany certyfikat może być użyty,
- zarządzanie pulami hologramów,
- sprzedaż i ładowanie impulsów (semestralnych, drukowania),
- konfigurowanie parametrów pracy systemu, takich jak: wartość impulsu, ilość impulsów na jednostkę czasu, wartość wydruku w impulsach, itd.,
- przedłużanie ważności kart,
- testowanie i serwisowanie kart użytkowników,
- tworzenie bilansów impulsów.
Wyposażenie Stanowiska Administratora stanowić może pojedynczy komputer wyposażony w czytnik kart stykowych i/lub bezstykowych. Stanowisko Administratora może zostać zlokalizowane w Punkcie Personalizacji.
- moduł przedłużania ważności legitymacji studenckich
Na moduł przedłużania ważności legitymacji studenckich składają się oprogramowanie OPTIcamp ELS/ELS+ oraz zestaw do składania bezpiecznego podpisu elektronicznego (wymóg rozporządzenia i ustawy o podpisie elektronicznym). Punkt Przedłużania Ważności Legitymacji (PPWL) musi zostać uruchomiony wszędzie tam, gdzie odbywa się przedłużanie ważności legitymacji studenckich. Na ogół miejscem tym będą dziekanaty, ale można również myśleć o stworzeniu jednego, centralnego PPWL.
Z racji tego, że do potwierdzenia prawdziwości danych zawartych w pamięci elektronicznej legitymacji studenckiej, ustawodawca przewidział obowiązek wykorzystania bezpiecznego podpisu elektronicznego, każda osoba, która, w imieniu Uczelni, będzie dokonywać operacji przedłużenia daty ważności legitymacji, musi otrzymać kartę elektroniczną zawierającą kwalifikowany certyfikat swojego podpisu elektronicznego.
Oprogramowanie modułu przedłużania ważności elektronicznych legitymacji studenckich umożliwia aktualizację danych przechowywanych w pamięci karty elektronicznej, zgodnie z zapisami określonymi w rozporządzeniu.
Oprogramowanie modułu przedłużania ważności legitymacji umożliwia:
- odczyt i wyświetlenie danych posiadacza zapisanych w pamięci karty,
- generowanie raportów z operacji przedłużania ważności (rozliczanie hologramów),
- integrację z dowolnym systemem dziekanatowym lub bazodanowym,
- dostęp (zapis/odczyt) do danych zapisywanych w bazie głównej Systemu OPTIcamp,
- ręczne lub automatyczne wpisywanie aktualnej daty ważności legitymacji,
- generację właściwych danych podpisanych cyfrowo podpisem osoby przedłużającej ważność legitymacji i ich zapis do pamięci karty-legitymacji (wymóg rozporządzenia)
- zapis do pamięci karty-legitymacji certyfikatu kwalifikowanego podpisu elektronicznego osoby przedłużającej ważności legitymacji (wymóg rozporządzenia).
Na wyposażenie PPWL składają się:
- komputer,
- oprogramowanie OPTIcamp ELS/ELS+,
- czytnik elektronicznych kart stykowych do przedłużania ważności kart-legitymacji,
- opcjonalnie: czytnik dualny (stykowy i bezstykowy),
- zestaw do składania bezpiecznego podpisu elektronicznego zawierający: czytnik kart, certyfikat kwalifikowany, certyfikat powszechny, kartę kryptograficzną, oprogramowanie do czytnika i karty, oprogramowanie do składania bezpiecznego podpisu elektronicznego.
Blankiety elektronicznych legitymacji studenckich.
OPTeam oferuje kilka wariantów kart elektronicznych - blankietów elektronicznych legitymacji studenckich. Podstawowym modelem blankietu jest karta TPC produkcji Gemalto. Jest to karta JAVA z załadowanymi apletami natywnego systemu operacyjnego MPCOS oraz apletem kryptograficznym GemSAFE/Classic Client umożliwiającym realizację funkcji PKI (załadowanie do 6 certyfikatów). W podstawowej wersji, dostarczana karta posiada certyfikat CC na poziomie EAL4+ co umożliwia wykorzystanie jej do obsługi podpisów kwalifikowanych, w porozumieniu z jedną z instytucji Certificate Authority. Dostępna jest również tzw. wersja „otwarta" tej karty, na którą można ładować własne aplety Java. Układ elektroniczny karty TPC z interfejsem stykowym wyposażony jest w pamięć RAM o pojemności 72kB. Standardowo, karta ta dostarczana jest z układem Mifare Classic 1kb (interfejs bezstykowy).
Uczelnie, które zdecydowanie nie planują budowy infrastruktury klucza publicznego w okresie najbliższych kilku lat mogą wydawać nieco tańsze karty, wyłącznie z natywnym systemem operacyjnym (MPCOS), bez obsługi PKI.
OPTIcamp 2.x - nowa wersja Systemu Elektronicznej Legitymacji Studenckiej
W oparciu o doświadczenia kilkuletniej współpracy z kilkudziesięcioma uczelniami, OPTeam SA opracował nową wersję Systemu Elektronicznej Legitymacji Studenckiej OPTIcamp 2.0.
OPTIcamp 2.0 pracuje pod systemami Microsoft Windows Vista i Microsoft Windows 7 i posiada kilka nowych funkcji ułatwiających obsługę procesu wydawania legitymacji elektronicznych, między innymi:
• Wyświetlanie widoku zawartości ELS rozbudowane o wyświetlanie danych z bazy. Dotychczasowa możliwe było odczytywanie wyłącznie danych zapisanych na ELS. OPTIcamp 2.0 umożliwia równoległy automatyczny odczyt danych z legitymacji oraz bazy, z uwzględnieniem szczegółowych informacji o studencie takich jak: dane osobowe, rejestr sald (płatności), informacje o wydanych kartach (legitymacjach) i hologramach. Studenci kilku wydziałów lub kierunków mogą przedłużyć legitymację w dowolnym dziekanacie. Dane o studencie mogą zostać dodatkowo wyeksportowane do pliku XML lub HTML. Funkcja umożliwia również zarządzanie pulą hologramów w podziale na daty ważności, co pozwala na monitorowanie zapasu hologramów z określoną datą oraz synchronizację daty hologramu i daty ważności legitymacji.
• Integracja z serwerami kont domenowych (Active Directory) z wykorzystaniem modułu OPTIcamp PKI: automatyczne założenie konta w Active Directory (AD) na podstawie danych z bazy OPTIcamp lub migracja danych z AD do bazy OPTIcamp SELS, co umożliwia wydanie karty, certyfikatu itp. Certyfikat umożliwiający logowanie może być wydany w oparciu o lokalne centrum certyfikacyjne. System obsługuje równocześnie wiele domen, które mogą być powiązane z określonymi grupami kart (np. różne domeny dla pracowników i studentów).
• Obsługa wtyczek (plug-in) w module przedłużania daty ważności. Funkcja ta daje możliwość definiowania dodatkowych operacji na karcie lub w bazie danych podczas operacji przedłużania daty ważności legitymacji (np. założenie dodatkowej struktury).
• Obsługa raportów definiowanych przez użytkownika przy pomocy narzędzi MS SQL. Wykorzystując narzędzia MS SQL, użytkownik może samodzielnie definiować raporty oraz dokonywać analizy danych według wybranych przez siebie kryteriów.
• Szczegółowe raporty serwisowe ułatwiające konserwację systemu i umożliwiające wychwytywanie i śledzenie ewentualnych problemów integralności danych w bazie.
• Śledzenie zmian w bazie danych - identyfikacja użytkowników dokonujących zmian, raporty dotyczące czasu i rodzaju zmian.
OPTIcamp - System karty kampusowej
OPTIcamp jest wielofunkcyjnym systemem, opartym na karcie elektronicznej, składającym się z wielu modułów. Dzięki niemu można organizować zarządzanie wieloma podsystemami i usługami - począwszy od wydawania elektronicznych legitymacji studenckich, poprzez pobieranie i rozliczanie różnych opłat, logowanie w pracowni komputerowej, płatności za ksero, aż do po obsługę biblioteki i czytelni. System skutecznie wspomaga działanie Uczelni, ułatwia administrowanie, pozwala na obniżenie kosztów i daje możliwość uzyskania dodatkowych dochodów. Wspomaga ponadto procesy edukacyjne, oszczędza czas pracowników i studentów, podnosi prestiż Uczelni, a także tworzy w jej środowisku nową jakość.
Jedna karta elektroniczna, której użytkownikiem jest student (elektroniczna legitymacja studencka - ELS) lub pracownik Uczelni (elektroniczna karta pracownicza - EKP) jest kluczem do różnych zasobów i usług. Z powodzeniem zastąpi wiele identyfikatorów, kart i dokumentów papierowych.
OPTIcamp SELS jest rozwiązaniem otwartym, co dla Uczelni oznacza możliwość integracji systemów zarządzania zasobami z SELS i Systemem Elektronicznej Karty Pracowniczej oraz budowy wielofunkcyjnego systemu mającego zastosowanie wewnątrz kampusu, jak i poza nim. Karty funkcjonujące na Uczelni mogą zostać zintegrowane z kartą miejską (np. biletem elektronicznym), karnetami ośrodków sportowo -rekreacyjnych, itp. OPTeam jako jeden z sześciu europejskich członków konsorcjum projektu European Education Connectivity Solution (EECS) uczestniczy w działaniach mających na celu opracowanie jednolitego standardu elektronicznych legitymacji studenckich.
Oprogramowanie OPTIcamp funkcjonuje z powodzeniem w ponad 90 uczelniach - OPTeam SA jest liderem na polskim rynku w zakresie wdrożeń oprogramowania do obsługi legitymacji studenckich.
Pobierz folder OPTIcamp 2.0 (PDF)


